در صنعت فولاد، انتخاب نوع ورق میتواند تاثیر بسزایی در کیفیت نهایی پروژه و هزینههای تولید داشته باشد. یکی از مهمترین تصمیماتی که مهندسان و تولیدکنندگان با آن روبهرو هستند، انتخاب بین ورق فابریک و ورق برش خورده است. این دو نوع ورق، اگرچه از یک جنس پایه ساخته میشوند، اما تفاوتهای عمدهای در نحوه تولید، ابعاد و کاربری دارند.

شیت فابریک که می تواند از جنس های سیاه، روغنی، گالوانیزه و آجدار باشد بهطور مستقیم در کارخانههایی مانند فولاد مبارکه، فولاد سبا و غیره تولید میگردد؛ این محصول با ابعاد استاندارد و در قالب تختههای مستطیل شکل به بازار عرضه میشود. اما ورق برش خورده محصولی است که از رولهای بزرگ فولادی و توسط تجهیزاتِ شیتکن در کارگاههای برش ورق تولید میگردد. این تفاوتها، انتخاب نوع مناسب شیت و ورق را برای هر پروژه به یک تصمیم استراتژیک تبدیل میکند که میتواند تاثیر چشمگیری بر کارایی و هزینههای نهایی داشته باشد. در این پست از وبلاگ زرین فولاد شهریاری به تشریح کامل تفاوتهای بین ورق برشی با شیت فابریک میپردازیم.
شیت فابریک چیست؟
ورق فابریک که به آن شیت فابریک نیز گفته میشود، یکی از محصولات اصلی فولادی است که بهطور مستقیم در کارخانههای تولید کننده ورق، ساخته میشود. شیتهای فولادی به صورت یک محصول مشخص و در قالب تختههای مستطیل شکل با ابعاد استاندارد به بازار عرضه میشوند.

ورق برشی چیست؟
همانطور که میدانید کارخانجات سازنده ورق، تولیدات خود را عمدتا در قالب کویل (Coil) یا رول به بازار عرضه میکنند؛ واضح است که برای ساخت محصولات کاربردی از رولهای فولادی، لازم است در ابتدا آنها را به قطعات کوچکتری تقسیم کرد. به عنوان مثال برای تولید وال پست گالوانیزه، ابتدا ورق را در ابعاد طولی و عرضی مناسب برش میدهند و سپس با استفاده از دستگاه لیزر و خم به محصول کاربردی تبدیل میکنند.
شیت برش خورده به ورقهایی گفته میشود که از تکهتکه کردن رولهای فولادی به دست میآید. در این فرایند ورق از حالت رول باز شده و توسط دستگاه شیتکن به طولهای مورد نیاز مشتری برش میخورد. در واقع وقتی ورق سیاه، گالوانیزه و روغنی به شکل رول از کارخانه خارج شده باشد، برای تبدیل آن به ابعاد مورد نیاز، پای خدمات برش رول به شیت به میان میآید؛ این فرآیند امکان تولید ورقهای فولادی با ابعاد دقیق و متناسب با نیازهای خاص هر پروژه را فراهم میکند.
تولید شیت برش خورده چگونه انجام می شود؟
در این نوع برش، رول فولادی در قسمت کویلگیر تجهیزات شیتکن قرار میگیرد و توسط دستگاه به آرامی باز میشود، سپس تیغههای دستگاه برش، طول رول را در فواصل مشخص برش میزنند تا شیتهای یکدست فولادی در ابعاد مورد نیاز خریداران به دست آید.
برای خرید شیت فولادی، ورق برشی و برش رول به شیت با ابعاد دلخواه خود، از طریق شماره 03191003131 با ما تماس بگیرید.
تفاوت ورق برشی و شیت فابریک در نوع کاربرد
ورقهای فابریک و برش خورده، دو گزینه پرکاربرد در صنایع هستند. انتخاب بین آنها با توجه به ویژگیهای منحصر به فرد هر کدام، مستلزم دقت و شناخت کافی از نیازهای پروژه است. در ادامه به بررسی کاربرد هریک از این از این دو ورق خواهیم پرداخت.
کاربردهای ورق فابریک
ورقهای سیاه فابریک به صورت شیتهای استاندارد در کارخانه تولید میشوند و به دلیل اینکه ابعاد و کیفیت آنها در همان کارخانه تعیین میشود و به صورت بسیار باکیفیت برش میخورند، در صنایع و پروژههایی که نیاز به دقت بالا و کیفیت کنترلشده دارند، بسیار پرکاربرد هستند؛ صنایعی نظیر:
1. صنایع ساختمانی:
– استفاده در ساخت اسکلتهای فلزی.
– تولید تیرآهن، ناودانی، و پروفیلهای ساختمانی.
– ساخت پلها و سازههای بزرگ.
2. صنایع خودروسازی:
– استفاده در تولید قطعات بدنه خودرو، مانند دربها و سقفها.
3. صنایع کشتیسازی و صنایع سنگین:
– تولید بدنه کشتیها و زیرساختهای دریایی.
– استفاده در ساخت مخازن ذخیرهسازی بزرگ.
4. صنایع تولیدی و تجهیزات:
– تولید تجهیزات و ماشینآلات سنگین.
– ساخت ابزارهای صنعتی و مکانیکی.

کاربردهای ورق برشی
ورقهای برش خورده نیز به دلیل انعطافپذیری بالا در مشخصات ابعادی و دسترسی مناسبتر، درتولیدات متنوعی مورد استفاده قرار می گیرند؛ نظیر:
1. پروژههای سفارشی و کوچک:
– استفاده در پروژههایی که نیاز به ورقهایی با ابعاد خاص و دقیق دارند.
– برای صنایع کوچک و کارگاههای تولیدی که نیاز به متریالی با ابعاد سفارشی دارند.
2. صنایع پروفیلسازی:
– تولید پروفیلهای مختلف با ابعاد و طولهای متنوع
– استفاده در تولید پروفیلهای خاص
3. صنایع ماشینآلات و ابزار دقیق:
– تولید قطعات ماشینآلات با ابعاد مشخص.
– استفاده در ساخت ابزارهای صنعتی که نیاز به دقت بالا دارند.

شیت فابریک بخریم یا ورق ابعادی؟
انتخاب بین ورق فابریک و برش خورده بستگی به نیازهای هر پروژه، دقت مورد نیاز و میزان بودجه در نظر گرفته شده دارد. ورقهای فابریک برای پروژههای بزرگ و استاندارد که نیاز به کیفیت بالای مواد دارند، مناسب هستند؛ در حالی که ورقهای برش خورده برای کاربردهایی که به انعطافپذیری در ابعاد در کنار صرفهجویی اقتصادی نیاز دارند، مناسب هستند.
تفاوت ابعاد ورق سیاه برشی و ورق سیاه فابریک
در هنگام خرید ورق سیاه فولاد مبارکه، فولاد سبا، فولاد گیلان و سایر برندها متوجه میشوید که این کارخانجات علاوه بر عرضه رولهای سیاه، شیتهای فابریک خود را نیز در ابعاد مشخص به بازار عرضه میکنند. به عنوان مثال برند فولاد مبارکه شیت سیاه فابریک خود را در ضخامت های 3، 4، 5، 6، 8، 10، 12 و 15 میلی متر با عرض 1500 میلی متر و در طول 6000 میلی متر راهی بازار مصرف می کند.
برش فابریک کارخانهای نسبت به برش با دستگاههای شیتکن، کیفیت بالاتری دارد اما باید توجه داشت که شیتهای فابریک همیشه در دسترس خریداران نیستند و باید به صورت عمده از کارخانجات سازنده خریداری شوند، ضمن این که ابعاد آنها غالبا استاندارد و از پیش تعیین شده است.
تفاوت ورق فابریک و ورق برش خورده از نظر قیمت
ورق سیاه فابریک به دلیل نیاز به دقت بالا در فرآیند نورد و برش و همچنین کیفیت ساخت بهتر، عموماً قیمت بالاتری نسبت به نمونه برشی دارد؛ اما توجه داشته باشید که نمیتوان با قطعیت اعلام کرد که شیت فابریک همواره از شیت برشی گرانقیمتتر است. عوامل بسیاری مانند هزینه خدمات برش، هزینه نقل و انتقال، تناژ مورد نیاز، برند ورق و… در تعیین قیمت تمام شده برای خریداران نقش دارند و انتخاب بین این دو محصول باید با در نظر گرفتن همه جنبههای پروژه انجام گیرد. قیمت ورق شیروانی ارتباطی با شیت یا برشی بودن ورق رنگی ندارد؛ چرا که این محصول با فرایند رول فرمینگ تولید میشود.

تفاوت ورق سیاه فابریک و برش خورده در نحوه تولید
ورق سیاه فابریک از طریق فرآیند نورد گرم تولید میشود. در این فرآیند، شمشهای فولادی تحت دمای بالا و فشار زیاد نورد شده و به ورقهایی با ضخامت و ابعاد مشخص تبدیل میشوند. این ورقها معمولاً دارای کیفیت سطحی بالاتر و دقت ابعادی بیشتری هستند.
در مقابل، ورق سیاه برش خورده ابتدا به صورت رولهای بزرگ نورد گرم تولید میشود. سپس این رولها در کارگاههای برش ورق و توسط دستگاههای شیتکن، به ابعاد و ضخامتهای دلخواه برش داده میشوند. این روش اجازه میدهد که ورقها با اندازههای مختلف برای استفادههای مختلف برش داده شوند، اما ممکن است دقت ابعادی و کیفیت سطحی آنها به اندازه ورقهای فابریک نباشد.
مزایا و معایب ورق فابریک
از جمله مزایای شیت فابریک کارخانهای میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- کیفیت بالاتر: ورقهای فابریک به دلیل فرآیند تولید دقیق در دمای بالا، دارای کیفیت سطحی بهتری هستند و یکنواختی بیشتری در ضخامت و ویژگیهای فنی دارند.
- پایداری ابعادی: این ورقها معمولاً در ابعاد و ضخامتهای استاندارد تولید میشوند، که برای پروژههایی که به دقت ابعادی نیاز دارند، مناسب است.
- استحکام و دوام: به دلیل فرآیند نورد گرم، این ورقها معمولاً دارای استحکام بیشتری هستند و در برابر تنشهای مکانیکی و محیطی مقاومترند.
در کنار مزایای فوق، این محصول معایبی نیز دارد که عبارتند از:
- هزینه بالاتر: فرآیند تولید پیچیدهتر و دقت بالاتر در نورد، منجر به افزایش هزینههای تولید و در نتیجه قیمت بیشتر میشود.
- محدودیت ابعاد: ورقهای فابریک معمولاً در ابعاد استاندارد عرضه میشوند و ممکن است برای برخی پروژهها که نیاز به ابعاد خاص دارند، محدودیت ایجاد کنند.

مزایا و معایب ورق برشی
شیتهای برش خوردهای که از قطعه قطعه کردن رولهای طویل به دست میآیند نیز دارای مزیتهای زیادی برای صنعتگران هستند که از میان آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- قیمت مناسبتر: ورقهای برش خورده از کویلهای نورد گرم برش داده میشوند و به دلیل کاهش هزینههای تولید، عموماً قیمت پایینتری دارند.
- انعطافپذیری ابعادی: این ورقها میتوانند به ابعاد و ضخامتهای مختلف برش داده شوند، که انعطافپذیری بیشتری برای پاسخ به نیازهای خاص پروژهها فراهم میکند.
- سفارشیسازی آسان: برش به ابعاد دلخواه از رولهای نورد گرم، امکان سفارشیسازی سریع و اقتصادی را برای مشتریان فراهم میکند.
اما با وجود این خصوصیاتِ مثبت، می توانند از جهاتی نیز دردسر آفرین باشند؛ مواردی مانند:
- کیفیت متغیر: به دلیل نداشتن کنترل دقیق مشابه فرآیند نورد گرم، کیفیت سطحی و ضخامت ورقهای برش خورده ممکن است متغیر باشد و به اندازه ورقهای فابریک یکنواخت نباشد.
- مقاومت کمتر: ورقهای برش خورده ممکن است از نظر استحکام و دوام نسبت به ورقهای فابریک مقاومت کمتری داشته باشند، به ویژه اگر در فرآیند تولید نهایی دقت کافی انجام نشود.

سخن پایانی
برای پاسخ به این سوال که شیت فابریک بهتر است یا ورق برش خورده باید معیارهای بسیاری را در کنار هم در نظر گرفت. ورق برشی و فابریک هرکدام مزایا و معایب خاص خود را دارند که میتواند تاثیر زیادی بر تصمیمگیری برای انتخاب در پروژهها داشته باشد. به عنوان مثال شیت سیاه فابریک به دلیل فرآیند نورد گرم دقیق و کنترل شده، کیفیت بسیار بالاتری از نظر یکنواختی و استحکام دارد. این نوع شیت ها معمولاً در ابعاد و ضخامتهای استاندارد تولید میشوند و به همین دلیل، برای پروژههایی که به دقت ابعادی و استحکام بالا نیاز دارند، گزینه مناسبی هستند. به دلیل این کیفیت بالاتر و فرآیند تولید پیچیدهتر، ورقهای فابریک معمولاً قیمت بیشتری دارند.
در مقابل، ورق برشی به دلیل تولید از رولهای نورد گرم و برش به ابعاد دلخواه، گزینهای اقتصادیتر است. این ورقها به دلیل هزینههای پایینترِ تولید و انعطافپذیری در ابعاد، میتوانند برای پروژههایی که بودجه محدودتری دارند یا به سفارشی سازی ابعاد نیازمندند، مناسبتر باشند. با این حال، کیفیت سطحی و دقت ابعادی این ورقها ممکن است متغیر باشد و معمولا در مقایسه با ورقهای فابریک، استحکام و یکنواختی کمتری دارند. از تمام این موارد میتوان نتیجه گرفت که در نهایت، انتخاب بین ورق فابریک و برش خورده باید بر اساس نیاز خاص پروژه، بودجه و الزامات کیفی انجام پذیرد. مجموعه زرین فولاد شهریاری با قابلیت تولید شیتهای سفارشی فولادی در جنسهای متنوع آماده اجرای سفارشات شماست.